Blog

สุขสันต์วันเกิด ศิลปินนักทดลองผู้ลบกฎเกณฑ์แห่งการสร้างสรรค์

สุขสันต์วันเกิด ศิลปินนักทดลองผู้ลบกฎเกณฑ์แห่งการสร้างสรรค์

07 พฤศจิกายน 2562

วันที่ 22 ตุลาคม เป็นวันคล้ายวันเกิดของศิลปินผู้ยิ่งใหญ่ที่สุดคนหนึ่งของโลก ศิลปินผู้นั้นมีชื่อว่า

โรเบิร์ต เราเชนเบิร์ก (Robert Rauschenberg)

หรือในชื่อเต็มว่า มิลตัล เออร์เนสต์ “โรเบิร์ต” เราเชนเบิร์ก (Milton Ernest "Robert" Rauschenberg) (22 ตุลาคม 1925 – 12 พฤษภาคม 2008)

ศิลปินชาวอเมริกันผู้ได้รับการยกให้เป็นศิลปินโพสต์โมเดิร์นคนแรกๆ เขาเป็นนักทดลองค้นคว้าหาแนวทางใหม่ๆ ในการทำงานศิลปะ ผ่านสื่อหลากหลายแขนง ไม่ว่าจะเป็น จิตรกรรม, ภาพถ่าย, ประติมากรรม, การแสดง, สื่อผสม และภาพพิมพ์

เราเชนเบิร์กเป็นที่รู้จักจากการทำงานที่หยิบจับผสมผสานวัสดุเก็บตกเหลือใช้มาทำงานร่วมกับสื่อวัสดุแบบดั้งเดิมอย่างสีน้ำมัน สร้างสรรค์งานศิลปะลูกผสมที่หลอมรวมงานจิตรกรรมสองมิติเข้ากับงานประติมากรรมสามมิติ ที่มีชื่อเรียกว่า Combine painting

ในช่วงปี 1951 - 1953 เราเชนเบิร์กทำงานศิลปะจำนวนมากมายหลายชิ้นที่สำรวจข้อจำกัดและนิยามของศิลปะภายใต้แนวคิดที่พัฒนามาจากแนวทางแบบ เรดี้เมด (readymades) หรือ ศิลปะสำเร็จรูป ของ มาร์แซล ดูชองป์ (Marcel Duchamp) ด้วยการทดลองทางศิลปะที่ลบกฎเกณฑ์เดิมๆ ของการสร้างสรรค์ศิลปะอย่างสิ้นเชิง ผลงานในทำนองนี้ที่แสบสันที่สุดของเราเชนเบิร์ก ก็คือผลงานที่มีชื่อว่า

Erased de Kooning Drawing (1953)

หรือการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะด้วยการ “ลบ” ผลงานของศิลปินคนอื่นนั่นเอง ที่บอกว่าลบ ก็คือการใช้ยางลบลบเอาดื้อๆ เลยนั่นแหละ

โดยในตอนแรก เราเชนเบิร์กเริ่มต้นการทดลองนี้ด้วยการพยายามลบผลงานวาดเส้นของตัวเองก่อน แต่ในที่สุดเขาก็ตัดสินใจว่า ถ้าต้องการให้การทดลองของตนเองประสบความสำเร็จ เขาจะต้องลบผลงานของศิลปินคนอื่น เพราะถ้าเขาลบงานของตัวเอง ผลลัพธ์ก็จะไม่เป็นอะไรมากไปกว่าการลบงานตัวเองทิ้ง ดังนั้นเขาจึงดั้นด้นไปเยี่ยมเยือนศิลปินที่เขานับถือมากๆ อย่าง วิลเลียม เดอ คูนนิง (Willem de Kooning) ศิลปินแอ็บสแตร็กต์เอ็กซ์เพรสชั่นนิสม์ผู้ยิ่งใหญ่ของวงการ และออกปากของานวาดเส้นของเดอ คูนนิง เพื่อนำไปลบให้เหี้ยนเต้!

ถึงแม้ เดอ คูนนิง จะไม่ยินยอมในทีแรก แต่หลังจากถูกศิลปินรุ่นน้องเกลี้ยกล่อม เขาก็กัดฟันมอบผลงานให้เราเชนเบิร์กไปลบทิ้ง แต่ก็จงใจเลือกชิ้นที่ลบยากๆ ให้ เพื่อให้การลบของเขามีความหมายลึกซึ้งยิ่งขึ้น ซึ่งกว่าที่เราเชนเบิร์กของเราจะลบภาพออกหมด ก็กินเวลาไปกว่าเดือน และใช้ยางลบไปราวสิบห้าก้อนเลยทีเดียว เมื่อดูจากร่องรอยที่หลงเหลือเลือนรางแล้ว ภาพวาดลายเส้นของเดอ คูนนิงที่ถูกลบนี้ น่าจะมาจากชุด “Woman” ที่เขาทำในช่วงปี 1950 - 1955

เราเชนเบิร์กกล่าวถึงกระบวนการสร้างงานศิลปะของตัวเองด้วยการลบงานของผู้อื่นทิ้งของเขาว่า

“มันไม่ใช่แค่การลบงานของศิลปินคนอื่น แต่มันเป็นการเฉลิมฉลองของความคิด”

แต่ก็แน่นอนล่ะว่าการทำแบบนี้ของเขาเอง ก็น่าจะมีความหมายแฝงเร้นถึงการโบกมือลาศิลปะแอ็บสแตรกต์เอ็กซ์เพรสชั่นนิสม์ และความคิดที่ว่า ผลงานศิลปะต้องเป็นอะไรที่แสดงออกถึงอารมณ์ความรู้สึกของมันด้วยเช่นกัน และเป็นการประกาศศักดาแห่งการมาถึงของศิลปะกระแสใหม่ๆ นั่นเอง

ผลงานครั้งนี้ของเราเชนเบิร์กตั้งคำถามเกี่ยวกับการมีตัวตนอยู่ของศิลปะ และท้าทายผู้ชมให้ครุ่นคิดว่าการที่ศิลปินคนหนึ่งลบผลงานของศิลปินอีกคนทิ้ง เป็นกระบวนการสร้างสรรค์ทางศิลปะตรงไหน มันเป็นการแสดงคารวะ ล้อเลียน ยั่วยุ ท้าทาย ล้างครู หรือเป็นแค่การทำลายกันแน่ แต่อย่างไรก็ตาม ศิลปะของการลบทิ้งของเราเชนเบิร์กชิ้นนี้ ก็เป็นผลงานที่ท้าทายขอบเขตแห่งการสร้างสรรค์ เปิดเส้นทางสู่พรมแดนใหม่ๆ ในการทำงานศิลปะ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ศิลปะในแนวคอนเซ็ปชวล (Conceptual art)

ในช่วงบั้นปลาย เราเชนเบิร์กอาศัยและทำงานในนิวยอร์ก และฟลอริดา เขาเสียชีวิตในวันที่ 12 พฤษภาคม 2008 ในวัย 82 ปี เหลือทิ้งไว้แต่เพียงผลงานและแรงบันดาลใจอันนับไม่ถ้วนแก่ศิลปินรุ่นหลัง.

ขอบคุณภาพและข้อมูลจาก https://www.sfmoma.org/artwork/98.298/

#WURKON #art #robertrauschenberg #postmodern #combinepainting #eraseddekooningdrawing #erasing #abstractexpressionism #coming #conceptualart #inspiration #แรงบันดาลใจจากศิลปะ

สัมผัสแรงบันดาลใจจากความคิดสร้างสรรค์แห่งการออกแบบวิถีชีวิตการทำงานยุคใหม่ได้ที่ WURKON ผู้เชี่ยวชาญในการออกแบบพื้นที่สำนักงานและพื้นที่สาธารณะสมัยใหม่ www.wurkon.com

สามารถติดตามข่าวสารทุกวันได้ที่ : www.facebook.com/WURKON

Tel : 02-005-3550 Fax : 02-005-2557

Official Line : @wurkon / Twitter : @wurkon / Follow Instagram : @wurkon

Related Stories

Our VR Showroom
Address

71/15 Soi Pattanavate 12, Sukhumvit 71 Road, Prakanong-Nua, Wattana, Bangkok 10110, Thailand

Call Us
  • (66) 02-005-3550
  • (66) 097-157-8435
  • (66) 097-161-8536
Fax

(66) 02-005-2557

Opening Hours

Mon - Fri: 08:30 - 17:30