Blog

NOCTURNAL ANIMALS ความเบาหวิวเหลือทนของวงการศิลปะร่วมสมัย

NOCTURNAL ANIMALS ความเบาหวิวเหลือทนของวงการศิลปะร่วมสมัย

13 มีนาคม 2562

เนื่องในโอกาสของเทศกาลล่ารางวัลของวงการหนังฮอลลีวูด ไม่ว่าจะเป็นลูกโลกทองคำเมื่อต้นปี หรือล่าสุดก็การประกาศผลรางวัลออสการ์ครั้งที่ 86 มาหมาดๆ ตอนนี้เราก็เลยขอเกาะกระแส พูดถึงหนังที่เข้าชิงรางวัลออสการ์กับเขาบ้างอะไรบ้าง ถึงแม้หนังเรื่องนี้จะไม่ได้เข้าชิงรางวัลมากมายอะไร แต่ตัวหนังก็เข้ากับธรรมเนียมของเราอย่างเหมาะเจาะ คือเป็นหนังดี ที่เต็มไปด้วยงานศิลปะชั้นยอดของศิลปินชั้นเยี่ยมอยู่

หนังเรื่องที่ว่านี้เป็นผลงานของแฟชั่นดีไซเนอร์ชื่อดังที่ผันตัวมาเป็นผู้กำกับอย่าง ทอม ฟอร์ด ที่หลังจากประสบความสำเร็จจากการชิมลางในหนังเรื่องแรกอย่าง A Single Man (2009) เขาก็กลับมาอีกครั้งกับผลงานเรื่องที่สองอย่าง

Nocturnal Animals (2016)

หนังที่ดัดแปลงจากนิยาย Tony and Susan ของ ออสติน ไรท์ (Austin Wright)

ที่เล่าเรื่องราวของ ซูซาน มอร์โรว์ (เอมี อดัมส์) หญิงสาวไฮโซเจ้าของแกลเลอรีและนักค้างานศิลปะดาวรุ่งในแอลเอ ผู้เบื่อหน่ายวิถีชีวิตและการงานของตัวเอง วันหนึ่งเธอได้รับพัสดุที่บรรจุต้นฉบับนิยายเรื่องใหม่ ที่อดีตสามีของเธอ (เจค กิลเลนฮาล) ส่งมาให้ โดยเขาตั้งชื่อนิยายเรื่องนี้ว่า Nocturnal Animals (สัตว์กลางคืน) ซึ่งเป็นชื่อเล่นที่เขาตั้งให้เธอ และเขาก็อุทิศนิยายเรื่องนี้ให้เธอด้วย หลังจากอ่านนิยายเรื่องนี้ ซูซานเริ่มหมกมุ่นและจมดิ่งไปกับเรื่องราวในนิยายไปเรื่อยๆ จนในที่สุดมันก็เปลี่ยนชีวิตและความคิดของเธอไปโดยสิ้นเชิง

หนังเล่าสลับเหตุการณ์ระหว่างสองโลก หนึ่งคือโลกแห่งความเป็นจริงของซูซาน ที่แวดล้อมด้วยความมั่งคั่งหรูหรา งานศิลปะเลอค่าราคาแพง ปาร์ตี้เลิศหรู และผู้คนเก๋ไก๋ไฮโซในแวดวงศิลปะ ที่ฉาบทับความกลวงเปล่ากับความสัมพันธ์อันชืดชากับสามีและชีวิตแต่งงานที่จวนเจียนจะล่มสลาย กับโลกในนิยายอันดิบเถื่อนที่มีทั้งอาชญากรรม ความตาย และการแก้แค้น ในทิวทัศน์อันแล้งไร้กันดารของเท็กซัส

ด้วยการแสดงอันเข้มข้นของเหล่านักแสดงอย่าง เอมี อดัมส์, เจค กิลเลนฮาล, อิสล่า ฟิชเชอร์, ไมเคิล แชนนอน และ แอรอน เทย์เลอร์-จอห์นสัน และการกำกับที่ลุ่มลึกและละเมียดละไมในรายละเอียด จนทำให้หนังคว้ารางวัล Grand Jury Prize จากเทศกาลภาพยนตร์นานาชาติที่เวนิส ครั้งที่ 73 (Venice International Film Festival) ในปี 2016 ที่ผ่านมาแล้ว รวมถึงเช้าชิงรางวัลลูกโลกทองคำปี 2017 ถึงสามสาขา และคว้ามาได้หนึ่งรางวัล คือนักแสดงสมทบยอดเยี่ยมของ แอรอน จอห์นสัน แต่น่าเสียดายเหลือเกินที่เวทีที่ใหญ่ที่สุดอย่างออสการ์กลับหลุดโผ ทะลุเข้าไปชิงเพียงแค่รางวัลเดียวเท่านั้นคือสาขานักแสดงสบทบยอดเยี่ยมของ ไมเคิล แชนนอน นั่นเอง

องค์ประกอบที่โดดเด่นเป็นสง่าอย่างยิ่งอีกประการของหนังเรื่องนี้ก็คือ ฉากและงานสร้างของหนัง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในโลกของซูซานที่แวดล้อมไปด้วยงานศิลปะของศิลปินชื่อดังหลากหลายชิ้น

“งานศิลปะทุกชิ้นในหนังถูกเลือกเฟ้นและคัดสรรมาอย่างเฉพาะเจาะจงตั้งแต่ในบทหนังแล้ว เมื่อเราคิดถึงตัวละครอย่างซูซาน เธอน่าจะเป็นคนที่พิถีพิถันกับงานศิลปะ ข้าวของเครื่องใช้และสิ่งต่าง ๆ ที่แวดล้อมตัวเธอ มันต้องมีความเป็นสุนทรียะแบบมินิมอลอันเรียบหรู ที่สอดแทรกด้วยงานศิลปะชั้นเยี่ยมที่ถูกคัดสรรมาอย่างดี เพราะซูซานมีพื้นเพที่ร่ำเรียนมาด้านประวัติศาสตร์ศิลปะและทำงานในวงการศิลปะร่วมสมัยของอเมริกา เธอย่อมมีรสนิยมอันเลอเลิศและสายตาอันเฉียบขาดในการเลือกสรรสิ่งที่อยู่รอบกายตัวเอง” เชน วาเลนติโน (Shane Valentino) โปรดักชั่นดีไซเนอร์ของหนังเรื่องนี้กล่าว

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ในฉากที่มีภาพถ่าย Desert Fire #153 (Man with Rifle), ของ ริชาร์ด มิสแรค ปรากฏอยู่

Desert Fire #153 (Man with Rifle), 1984, printed 2006, ริชาร์ด มิสแรค

แม้แต่ในโลกในนิยายอันแห้งแล้งของเท็กซัสในหนังเอง ก็ไม่ได้ถูกถ่ายทอดจากความจริงอย่างทื่อๆ ตรงไปตรงมา เพราะอย่าลืมว่ามันเป็นโลกที่เกิดขึ้นในจินตนาการของซูซานขณะที่อ่านนิยาย เพราะฉะนั้นมันก็จะถ่ายทอดผ่านรสนิยมอันเลิศหรูของเธอที่เต็มเปี่ยมไปด้วยความลุ่มหลงในศิลปะ ซึ่งสิ่งเหล่านี้แสดงให้เห็นผ่านงานศิลปะที่ถูกนำมาใส่เอาไว้ในหนัง

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ภาพถ่าย Desert Fire #153 (Man with Rifle), 1984 ของ ริชาร์ด มิสแรค (Richard Misrach) ที่แขวนอยู่ในห้องโถงบ้านของซูาน ซึ่งเป็นภาพชายคนหนึ่งกำลังยืนเล็งปืนไปยังชายอีกคนที่หันหน้ามายิ้มให้กล้องอย่างน่าพิศวงในทิวทัศน์ของทุ่งหญ้าอันรกร้างกันดาร ซึ่งภาพถ่ายนี้เป็นหนึ่งในผลงานศิลปะที่ฟอร์ดสะสมเอาไว้ และมันก็เป็นแรงบันดาลใจให้กับ วาเลนติโน ในการสร้างสรรค์ภาพลักษณ์ของทิวทัศน์อันรกร้างแล้งไร้ของเท็กซัสในนิยายในจินตนาการของซูซานในหนังอีกด้วย

ซึ่งจะว่าไป หัวโจกของแก๊งวายร้ายนักซิ่งในหนังที่สวมบทโดย แอรอน จอห์นสัน ก็ดูหล่อล่ำเกินกว่าจะเป็นแค่นักเลงลูกทุ่งข้างถนน อีกทั้งเสื้อผ้าเครื่องแต่งกายถึงจะดูดิบเถื่อนแต่ก็มีสไตล์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งรองเท้าบูธสีเขียวที่โดดเด้งเตะตาราวกับไปทุบกระจกขโมยมาจากช็อป Prada Marfa* ก็ปาน ซึ่งการที่ตัวละครเอกในนิยายและครอบครัวมีจุดมุ่งหมายที่เมืองมาร์ฟา ในเท็กซัส ก็ไม่น่าจะเป็นเรื่องบังเอิญเป็นแน่)

*Prada Marfa, 2005 ผลงานศิลปะจัดวาง/ประติมากรรมของศิลปินคู่ เอลม์กรีน และ แดรกเซ็ต (Elmgreen & Dragset) ในรูปแบบวินโดว์ ดิสเพลย์ของแบรนด์ Prada ที่ตั้งอยู่บนพื้นที่โล่งบนทุ่งรกร้างริมถนนไฮเวย์ ระหว่างเมืองวาเลนไทน์และเมืองมาร์ฟา รัฐเท็กซัส มันโดนมือบอนพ่นสี และมีอดีทุบกระจกเข้าไปโขมยกระเป๋าถือและรองเท้าที่วางโชว์อยู่ข้างใน อนึ่ง ถึงผลงานชิ้นนี้จะได้รับการอนุญาตให้ใช้สินค้าและโลโก้ของ prada แต่พวกเขาไม่ได้รับการจ้างวานหรือได้ทุนสร้างจากแบรนด์นี้แต่อย่างใด

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ในฉากที่มีผลงาน Balloon Dog ของ เจฟฟ์ คูนส์

Balloon Dog, 1994-2000, สแตนเลสขัดเงากระจก, เจฟฟ์ คูนส์

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ในฉากที่มีประติมากรรมโมบาย 23 Snowflakes, 1970 ของ อเล็กซานเดอร์ คาลเดอร์

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ในฉากที่มีผลงาน Saint Sebastian, Exquisite Pain, 2007 ของ เดเมียน เฮิร์สต์

Saint Sebastian, Exquisite Pain, 2007 ซากศพลูกวัวที่ถูกลูกธนูยิงจนพรุนดองฟอร์มาลีนในตู้กระจก, เดเมียน เฮิร์สต์

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ในฉากที่มีผลงาน Looking for a Needle, 1958 ของ โจน มิทเชลล์

ไม่เพียงเท่านั้น ในหนังมีผลงานศิลปะของศิลปินชื่อดังที่ปรากฏอีกหลายต่อหลายชิ้น อาทิประติมากรรม Balloon Dog, 1994-2000 ของ เจฟฟ์ คูนส์ (Jeff Koons), ประติมากรรมโมบาย 23 Snowflakes, 1970 ของ อเล็กซานเดอร์ คาลเดอร์ (Alexander Calder), ประติมากรรมนามธรรมรูปทรงอิสระของ แอรอน เคอร์รี (Aaron Curry), ผลงานศิลปะซากศพลูกวัวที่ถูกลูกธนูยิงจนพรุนดองฟอร์มาลีนในตู้กระจกที่มีนัยยะทางศาสนาอย่าง Saint Sebastian, Exquisite Pain, 2007 ของ เดเมียน เฮิร์สต์ (Damien Hirst) ภาพวาด Untitled (Elegy), 1950-1956 ของ โรเบิร์ต มาเธอร์เวล (Robert Motherwell) ประติมากรรมของ โทนี สมิธ (Tony Smith) ภาพวาดนามธรรมหลากสีสัน Looking for a Needle, 1958 ของ โจน มิทเชลล์  (Joan Mitchell) ภาพวาด Untitled, 2008 ของ จูเลียน ชนาเบล (Julian Schnabel) ภาพถ่าย Death of Marat, 1985 และ Salle de Bain Marie Antoinette, 2006 ของ โรเบิร์ต โพลีโดรี (Robert Polidori)

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ในฉากที่มีภาพวาดของ จอห์น เคอร์ริน ปรากฏอยู่

Nude in Convex Mirror, 2015 สีน้ำมันบนผ้าใบ, จอห์น เคอร์ริน

แต่ผลงานที่โดดเด่นที่สุดอีกชิ้นคือภาพวาดสตรีเปลือยบั้นท้ายมหึมาผิดรูปในกรอบทรงกลม Nude in Convex Mirror, 2015 ผลงานของ จอห์น เคอร์ริน (John Currin) ภาพเปลือยที่วาดจากเงาสะท้อนจากกระจกเลนส์เว้า ที่แขวนอยู่บนผนังสีแดงในห้องทำงานของซูซาน ซึ่งเป็นการขับเน้นความแตกต่างระหว่างความเคร่งขรึมเก็บงำความรู้สึกของซูซาน กับความจะแจ้งจนเกือบจะน่าขันของภาพนี้

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ในฉากที่มีภาพวาดของ มาร์ค แบรดฟอร์ด (Mark Bradford) ซึ่งวาดขึ้นใหม่เพื่อใช้ในหนังเรื่องนี้โดยเฉพาะ

ภาพจากหนัง Nocturnal Animals (2016) ที่มีภาพวาดที่ดูคล้ายกับผลงานของ คริสโตเฟอร์ วูล ซึ่งทำขึ้นมาใหม่โดยฝ่ายศิลป์ของหนัง

ซึ่งผลงานศิลปะที่เห็นในหนังทั้งหลายเหล่านี้ ล้วนแล้วแต่เป็นผลงานของจริงทั้งหมดทั้งสิ้น โดยที่ส่วนใหญ่ก็เป็นผลงานที่ตัวผู้กำกับสะสมเอาไว้เอง หรือไม่ก็หยิบยืมมาจากเพื่อนสนิทในวงการเซเลปที่สะสมงานศิลปะหรือไม่ก็จากตัวศิลปินเจ้าของงานเอง หรือไม่ก็เป็นงานที่สั่งทำขึ้นมาใหม่เพื่อใช้ในหนังเรื่องนี้ อาทิเช่นภาพวาดของ มาร์ค แบรดฟอร์ด (Mark Bradford) ที่แขวนอยู่บนหัวนอนในห้องนอนของซูซานในหนัง ที่ทอม ฟอร์ด จ้างแบรดฟอร์ด วาดขึ้นมาใหม่สำหรับใช้ในหนังเรื่องนี้โดยเฉพาะหรือภาพวาดตัวหนังสือ “REVENGE” (ล้างแค้น) ที่ดูคล้ายกับผลงานของ คริสโตเฟอร์ วูล (Christopher Wool) ซึ่งทำขึ้นมาใหม่โดยฝ่ายศิลป์ของหนังเรื่องนี้

ซึ่งวาเลนติโน โปรดักชั่นดีไซเนอร์ของหนังกล่าวว่า “โดยปกติเวลาทำหนัง เราไม่ค่อยจะได้ผลงานศิลปะจริง ๆ มาใช้หรอก ส่วนใหญ่จะเป็นการทำของเลียนแบบขึ้นมา แต่ในหนังเรื่องนี้ไม่เป็นอย่างงั้น เพราะตัวทอม ฟอร์ด เองก็เป็นสักสะสมงานศิลปะอยู่แล้ว และด้วยความที่มันเป็นหนังของ ทอม ฟอร์ด ศิลปินหรือเจ้าของงานเหล่านั้นก็เลยยินดีที่จะให้ทอมยืมเอางานของพวกเขาไปใช้ในหนังกันถ้วนหน้า” (เป็นคนดังมันก็สบายไปแปดอย่างแบบนี้แหละ) ซึ่งตัวฟอร์ดเองก็ยืนยันเสียงแข็งว่า เขาจะไม่มีวันยอมเอางานศิลปะเก๊ๆ ปลอมหรือของเลียนแบบมาใช้ในหนังของเขา เพราะมันเป็นอะไรที่รับไม่ได้จริง ๆ นะเธอ!

ภาพเบื้องหลังการถ่ายทำ หนัง Nocturnal Animals (2016) กับผลงานประติมากรรมไฮเปอร์เรียลลิสม์ที่ทำขึ้นโดยทอม ฟอร์ด และฝ่ายศิลป์ของหนัง

นอกจากนั้นยังมีผลงานศิลปะในฉากเปิดของเรื่อง ที่ผลงานวิดีโออาร์ต/เพอร์ฟอร์มานซ์ (ศิลปะแสดงสด) ผู้หญิงร่างเปลือยร่างอ้วนใหญ่หลายคนกำลังเต้นรำอย่างสุดเหวี่ยง ที่เป็นการสร้างสรรค์และกำกับของตัว ทอม ฟอร์ด เอง ซึ่งผลงานชิ้นนี้ก็ก่อให้เกิดกระแสดราม่าขึ้นมา กล่าวคือ มีผู้หญิงโอเวอร์ไซส์หลายคนดูหนังเรื่องนี้แล้วเขียนจดหมายเปิดผนึกไปร้องเรียนกับ ทอม ฟอร์ด ว่าฉากเปิดเรื่องในหนังทำให้พวกเธอรู้สึกเหมือนโดนดูถูกเหยียดหยามร่างกายของเธอ

แต่ ทอม ฟอร์ด ก็ออกมาแก้ต่างว่าฉากดังกล่าวเขาตั้งใจทำขึ้นเพื่อเชิดชูผู้หญิงโอเวอร์ไซส์เหล่านั้นต่างหาก ซึ่งนอกจากตัววิดีโอแล้ว ฉากถัดมาในงานเปิดนิทรรศการ ยังมีประติมากรรมเหมือนจริงของผู้หญิงร่างใหญ่เหล่านั้น ที่ดูไปดูมาก็คล้ายกับประติมากรรมไฮเปอร์เรียลลิสม์ของ รอน มูแอค (Ron Mueck) อยู่ไม่หยอกเหมือนกัน

ซึ่งงานศิลปะร่วมสมัยทั้งหลายเหล่านี้นอกจากจะถูกใช้เป็นสัญลักษณ์แฝงที่บ่งบอกถึงอารมณ์ความรู้สึกและเรื่องราวในหนังได้อย่างแนบเนียนแล้ว ในขณะเดียวกันหนังเองก็ใช้งานศิลปะหรูหราราคาแพงเหล่านี้เป็นเครื่องมือในการเสียดสีความดัดจริตเสแสร้งและ ความกลวงเปล่าไร้แก่นสาร ของวงการศิลปะร่วมสมัยและไฮโซแวดวงเศรษฐีที่มองศิลปะเป็นแค่เครื่องมือของการหาเงินทองสร้างเสริมบารมีให้ตนเองได้อย่างแสบสันต์ด้วยเหมือนกัน

แต่ในทางกลับกัน ทอม ฟอร์ด ผู้กำกับ กลับให้น้ำหนักและคุณค่ากับงานวรรณกรรมที่อยู่ในหนังอย่างมาก รวมถึงทำให้มันเป็นเครื่องมือในการปลดเปลื้องความผิดบาปและเยียวยาจิตใจของตัวละครเอกอย่างซูซานแทน

ก็ไม่รู้ว่าเป็นเพราะตัว ทอม ฟอร์ด คลุกคลีกับวงการศิลปะร่วมสมัยมานมนานจนรู้เช่นเห็นชาติไปถึงตับไตไส้พุงจนหมดแล้วหรือเปล่าน่ะนะ ท่านผู้อ่าน!

ภาพจาก: Merrick Morton/Focus Features

ข้อมูลจาก https://goo.gl/bcGMtI, https://goo.gl/O9Aaai, https://goo.gl/jpVWZc, https://goo.gl/KMklhZ, https://goo.gl/PN9Vg5, https://goo.gl/mmlm5x, https://goo.gl/xUVjrh, https://goo.gl/BlHD8y

เรื่องโดย ภาณุ บุญพิพัฒนาพงศ์

#WURKON #art #movie #nocturnalanimals #tomford #grandjuryprize #veniceinternationalfilmfestival #goldenglobe #oscar #shanevalentino ##jeffkoons #alexandercalder #aaroncurry #damienhirst #robertmotherwell #tonysmith #joanmitchell #julianschnabel #robertpolidori #christopherwool #johncurrin #แรงบันดาลใจจากหนัง #แรงบันดาลใจงานศิลปะ

สัมผัสแรงบันดาลใจจากความคิดสร้างสรรค์แห่งการออกแบบวิถีชีวิตการทำงานยุคใหม่ได้ที่ WURKON ผู้เชี่ยวชาญในการออกแบบพื้นที่สำนักงานและพื้นที่สาธารณะสมัยใหม่ www.wurkon.com

สามารถติดตามข่าวสารทุกวันได้ที่ : www.facebook.com/WURKON

สอบถามข้อมูลได้ที่ Tel : 02-005-3550 Fax : 02-005-2557

Official Line : @wurkon (มี @ ด้วย) / Twitter : @wurkon

Follow Instagram : @wurkon



Related Stories

Showroom
Address

71/15 Soi Pattanavate 12, Sukhumvit 71 Road, Prakanong-Nua, Wattana, Bangkok 10110, Thailand

Call Us
  • (66) 02-005-3550
  • (66) 096-391-9462
Fax

(66) 02-005-2557

Opening Hours

Mon - Fri: 08:30 - 17:30